لیست مقالات

توصیه دیگر، کار جمعى و متوازن است. از جمله چیزهایى که ما همیشه در طول این چند سال توصیه کرده‏ایم و صورت هم نگرفته است و تا همین آخر هم مسؤولان دولتى به ما شکایت کردند، عدم همکارى در بخش‏هاى مختلف و در جاهاى حساس است؛ مثلاً بخش‏هاى اقتصادى ما با وزارت خارجه ما. وزراى خارجه - چه زمان آقاى دکتر ولایتى، چه زمان آقاى دکتر خرازى - همیشه به من شکایت مى‏کردند که ما با فلان کشور در زمینه سیاسى مشکلى داریم، که این مشکل را مى‏توان با یک کار اقتصادى و با محاسبه حل کرد؛ ولى دستمان خالى است. یک وقت مى‏بینیم بخش اقتصادى ما آمده یک کار اقتصادى کرده که ما اصلاً از آن باخبر نشدیم؛ که اگر باخبر مى‏شدیم، مشکل سیاسى‏مان را به‏وسیله او حل مى‏کردیم. وزراى محترم خارجه‌ای که اسم آوردم، مکرر گفته‏اند که گاهى اوقات مسؤولان بخش‏هاى اقتصادى در خارج ...

پس از انتشار خبر حرکت احزاب در مدینه, جو عمومى شهر دستخوش تلاطم گردید. بهترین تصویر از شرایط عمومى مدینه, و دسته بندى گروه هاى حاضر در شهر را قرآن مجید طى 17 آیه در سوره احزاب ارائه کرده است. دراین آیات با دقت شگفت انگیز و روانکاوانه اى از روحیات و مواضع گروه هاى مختلف, در جریان غزوه احزاب, پرده برداشته است. از نظر قرآن این گروه ها به سه دسته کلى تقسیم...

زمینهایى که با قهر و پیروزى و تاختن اسب به دست آمده در اختیار کسى که آن راآباد کند مى ماند و زمامدار بر حسب مصالح آنان، اداره کار این زمینها را بر عهده مى گیرد و به تناسب توان آنان خراج را مقرر مى کند; نیم یا یک سوم و یا دو سوم، هر اندازه که صلاح آنان بوده و بر ایشان زیان آور نباشد. هرگاه هم که محصول این زمینها برداشته شود، زکاتش را مى ستاند; یک دهم همه آن از محصولى که با آب باران یا آب نهرهاى جارى، آبیارى مى شود و یک بیستم از محصولى که با دلو یا حیوان بارکش آبیارى مى شود. زمامدار، زکات را مى ستاند و در آنچه خداوند دستور داده به مصرف مى رساند; آن را هشت سهم کرده و در میان آنان و به اندازه اى که هزینه هاى سال خود را بى هیچ ...

فراهم آوردن مالیات مبتنى بر پیش فرض‏هاى اساسى است که بدون درنظر داشتن اصول و مبانى آن جلب مالیات امکان‏پذیر نیست. تلاش‏هاى‏اقتصادى انسان همواره براى کسب حداکثر بازده از حداقل منابع‏موجود است. تمام ابداعات و اختراعات بشر از ابتدایى‏ترین ابزارتا پیشرفته‏ترین فن آورى ها براى این است که بشر مى‏خواهدبیشترین بهره‏ورى را از منابع طبیعى و انسانى داشته باشد.
شکوفایى و رشد اقتصادى و به تبع آن، رشد سایر بخش‏هاى اجتماعى‏و فرهنگى در گرو بهره‏ورى بالا از منابع کشور است.
در چنین وضعیتى است که مى‏توان انتظار...

نوشتار حاضر پس‌ از ذکر مقدماتی‌ به‌ صحبت‌ از رابطه‌ دین‌ و دولت‌ می‌پردازد و در این‌ راستا سه‌ تصویر از نسبت‌ و نگاه‌ دین‌ به‌ دولت‌ ترسیم‌ کرده، آنها را به‌ بررسی‌ می‌گذارد.
در نهایت‌ براساس‌ تصویر و دیدگاه‌ دوم، با دو تقریری‌ که‌ از ضرورت‌ حضور قواعد اجتماعی‌ در دین‌ عرضه‌ می‌کند، مطلب‌ را با بحث‌ از اعتبار قواعد اجتماعی‌ دین‌ و بیان‌ فهرست‌ مجملی‌ از آن‌ قواعد، به‌ پایان‌ می‌برد.

چرا این فهم یا خرد جمعى در ملت ایران شکل نگرفت؟ آیا مى‏توان موانع تاریخى ناشى از حضور استعمار خارجى و استبداد داخلى، و عدم مشارکت مردم در تعیین سرنوشت‏خود را دلیل این امر دانست؟
یقینا در صدها سال گذشته، استبداد به عنوان یک عامل داخلى، و استعمار به عنوان یک عامل خارجى، نقش تعیین کننده‏اى را بازى کردند . در ایران، سابقه‏ى استبداد طولانى‏تر از استعمار است . استبداد، به عنوان یک متغیر اصلى، رفتارى را در دائمى مردم ایران ایجاد کرده که به خصلت دائمى مردم ایران تبدیل شده است، و آن خودمدارى ما ایرانیان است . درست است که این خودمدارى حاصل استبداد است، ولى در حیات تکاملى ایران، خود به عنوان یک متغیر مستقل داراى نقش شده است; به گونه‏اى که وقتى استبداد...

انسداد سیاسى (Political exiclusionism) دو حالت دارد که حالت اول، انسداد کامل و قفل‏شده است و دیگرى، باریک‏شدگى فضاى سیاسى است که در این حالت، سیاست به قشر خاصى تعلق مى‏گیرد و فقط نخبگان خاص حق سیاست‏ورزى دارند. این هم نوعى انسداد است. امّا در انسداد واقعى سیاسى، مردم براى طرح مطالبات خود هجوم مى‏برند؛ اما ظرفیت اجابت در رژیم‏ها پایین است و نمى‏توانند به آن پاسخ دهند و آن را در خود جذب کنند. نظام‏ها باید کم‏کم ظرفیت‏سازى کنند تا در مواقع حساس دچار مشکل نشوند. دولت‏ها باید به گونه‏اى فکر کنند که مردمشان تکامل...